EL-67O‘rtaSanagich sxemalari

4017 yuguruvchi chiroq: tugma bilan qadamlanadigan 10 ta LED

Har tugma bosganingda yorug‘lik keyingi LED-ga sakrasin. CD4017 o‘nlik hisoblagichi kelayotgan takt impulslarini sanaydi va o‘nta chiqishidan faqat bittasini yoqadi; o‘ninchi impulsdan keyin boshiga qaytadi. Kichik rezistor va kondensator filtri tugmaning sakrashini tozalaydi. Hisoblagich mantig‘ini, yuguruvchi chiroq effektlarining asosini va takt impulsi tushunchasini o‘rganasan.

0.0(0)
4017 yuguruvchi chiroq: tugma bilan qadamlanadigan 10 ta LED
U 9 V li batareya, bitta CD4017, o‘nta LED, o‘n ikkita rezistor, bitta kondensator va bitta tugma bilan yig‘iladi. Tugma takt kirishiga impuls yuboradi; har impulsda mikrosxema yoniq LED-ni bir qadam oldinga suradi. Har bir LED-ning o‘z 1 kΩ li rezistori bor. R1, R2 va C1 kalit sakrashini filtrlaydi, shuning uchun bitta bosish bitta qadam deb sanaladi. O‘rganadiganlaring: o‘nlik hisoblagich, takt impulsi va ko‘tariluvchi front, reset va taktni bloklash kirishlari, RC filtr, vaqt doimiysi va mikrosxema pinoutini o‘qish.

Video

Elektr sxemasi

4017 yuguruvchi chiroq: tugma bilan qadamlanadigan 10 ta LED - Elektr sxemasi

Ko‘p so‘raladigan savollar

Chiroqni tugmasiz, o‘zi yuguradigan qilsam bo‘ladimi?

Ha. Tugma o‘rniga takt kirishiga muntazam impuls hosil qiladigan sxemani ulash kifoya. 555 miltillatgich sxemasining chiqishini (555 ning 3-pini) CD4017 ning 14-piniga ulasang, chiroq o‘zi yuguradi. Ikkala sxema 9 V da ishlagani uchun bitta batareyadan foydalana oladi; GND liniyalarini birlashtirishni unutma.

Nega har bir LED-ning o‘z rezistori bor? Bitta rezistor yetmaydimi?

Bir vaqtda faqat bitta LED yonib turgani uchun chiroq umumiy rezistor bilan ham yuguradi. Lekin bunday ulanishda yonmagan to‘qqizta LED bir necha voltli teskari kuchlanish ostida qoladi, bu esa LED-lar ruxsat bergan chegaradan oshib ketishi mumkin. Alohida rezistorlar bilan har bir LED-ning katodi to‘g‘ridan-to‘g‘ri GND da bo‘ladi va bunday muammo chiqmaydi.

Nega chiqish pinlari tartib bilan joylashmagan?

Pinlar tartibi foydalanish qulayligiga qarab emas, chip ichidagi sxemaning joylashuviga qarab belgilangan. Shuning uchun Q0 3-pinda, Q1 2-pinda, Q5 esa 1-pinda. Integral mikrosxemalar bilan ishlaganda har doim pinoutga qarash kerak; yoddan ulash eng ko‘p uchraydigan xato.

12-pin nima uchun kerak?

12-pin o‘tkazish (carry) chiqishi. U sanoqning birinchi yarmida (0 dan 4 gacha) 1, ikkinchi yarmida (5 dan 9 gacha) 0 beradi; ya’ni har o‘n impulsda bitta to‘liq sikl yasaydi. Ikkinchi CD4017 ning takt kirishiga ulansa, o‘sha mikrosxema o‘nliklar xonasini sanaydi. Bu sxemada ishlatilmagani uchun ulanmagan holda qoldiriladi.