EL-99Boshlang‘ichQuvvat va ta’minot sxemalari

LM317 bilan sozlanadigan quvvat manbai

Potensiometrni burgan sari chiqish kuchlanishi 1,25 V va taxminan 6,5 V orasida o‘zgaradi, qizil LED esa o‘chiq holatdan yorqin holatgacha boradi. LM317 chiqishi va sozlash pini orasida doim 1,25 V ushlab turadi; chiqishni ikki rezistor nisbati belgilaydi. Batareya 9 V dan biroz tushsa ham, sen o‘rnatgan kuchlanish barqaror qoladi. Chiziqli regulyatorni, sozlash formulasini, minimal kuchlanish farqini (dropout) va ortiqcha kuchlanish issiqlikka qanday aylanishini o‘rganasan.

0.0(0)
2 bajarildi
LM317 bilan sozlanadigan quvvat manbai
Sxema 9 V batareya, bitta LM317, ikkita rezistor, 1 kΩ potensiometr, ikkita kondensator va qizil LED bilan yig‘iladi. R1 (240 Ω) chiqish va sozlash pini orasida, potensiometr esa sozlash pini va GND orasida turadi. Chiqish 1,25 × (1 + RV1 / R1) formulasi bilan 1,25 V va 6,5 V orasida sozlanadi, LED toki esa noldan taxminan 14 mA gacha ko‘tariladi. Kuchlanishni multimetr bilan o‘lchashing mumkin. O‘rganadiganlaring: sozlanadigan regulyator, tayanch kuchlanish, dropout kuchlanishi, regulyatordagi issiqlik.

Video

Elektr sxemasi

LM317 bilan sozlanadigan quvvat manbai - Elektr sxemasi

Ko‘p so‘raladigan savollar

«9 V dan 5 V» LM7805 sxemasidan nimasi bilan farq qiladi?

7805 doimiy 5 V beradi; uning pinlari IN, GND va OUT. LM317 da GND pini yo‘q; ADJ piniga ulangan ikki rezistor chiqishni sen xohlagan qiymatga o‘rnatadi. Ikkalasi ham chiziqli regulyator va ortiqcha kuchlanishni issiqlikka aylantiradi. LM317 1,25 V gacha tusha oladi, 7805 ga esa kirishida kamida taxminan 7 V kerak.

Datasheetda 5 kΩ potensiometr ko‘rsatilgan; nega bu yerda 1 kΩ?

240 Ω va 5 kΩ bilan formula taxminan 27 V beradi; bu yuqori kuchlanishli manba uchun mo‘ljallangan. 9 V batareyadan toza olish mumkin bo‘lgan eng yuqori chiqish taxminan 6,5 V. 5 kΩ potensiometr qo‘ysang, burilishning faqat birinchi beshdan biri foydali bo‘ladi, undan keyin LED o‘zgarmaydi. 1 kΩ bilan potensiometrning butun burilishi 1,25 V dan 6,5 V gacha oraliqni qamrab oladi.

LED o‘rniga kichik DC motor ulasam bo‘ladimi?

Qisqa sinov uchun ha, lekin 9 V batareya qiynaladi. Kichik reduktorli motorlar ishlayotganda yuzlab milliamper, ishga tushishda esa 1 A ga yaqin tortishi mumkin. 3 V va 150 mA da LM317 (9 − 3) × 0,15 ≈ 0,9 W sochadi va sezilarli qiziydi, batareya esa tez tugaydi. Uzoqroq foydalanish uchun adapter va radiator ishlat.

Nega chiqishni 0 V gacha tushira olmayman?

LM317 chiqishni ADJ pinidan 1,25 V yuqorida ushlab turadi. Potensiometr 0 Ω ga yetganda ADJ GND ga ulanadi va chiqish eng past qiymati 1,25 V gacha tushadi. Pastroq tushish uchun ADJ ni GND dan pastga tortadigan manfiy manba kerak bo‘lardi. Qizil LED 1,7 V dan pastda yonmagani uchun bu chekkada u baribir butunlay o‘chadi.