Bələdçilər · 8 dəq oxu

ESP32-CAM Telegram: hərəkət aşkarlananda foto göndərmə

ESP32-CAM ilə Telegram-a foto göndər: PIR qoşulması və boş pin, /foto əmri, flaş idarəsi, deep sleep ilə batareya qənaəti, gecə çəkilişi və tam kod.

ESP32-CAM ilə Telegram botu qurduqda plata hərəkət aşkarladığı anda foto çəkir və bir neçə saniyə ərzində telefonuna göndərir. Tətbiq quraşdırmalı, server icarəyə götürməli və ya modemində port açmalı deyilsən: plata fotonu birbaşa Telegram-ın serverinə yükləyir, Telegram da onu sənə ani bildiriş kimi çatdırır. Eyni bot vasitəsilə /foto yazaraq istədiyin an qapının qarşısını görə, flaşı yandırıb söndürə və xəbərdarlığı deaktiv edə bilərsən.

Bu bələdçidə PIR sensorunu ESP32-CAM-in az sayda boş pinindən hansına qoşmalı olduğunu, fotonun Telegram-a necə yükləndiyini, əmrlərlə işləyən tam kodu və flaşın düzgün istifadəsini addım-addım görəcəksən. Ardınca platanı deep sleep ilə batareyada günlərlə işlətməyi, IR işıqlandırma ilə gecə çəkilişini və bu quruluşun təhlükəsizlik kamerası kimi harada kifayətsiz qaldığını öyrənəcəksən. Platanın quraşdırılmasını və ilk kod yükləməni hələ etməmisənsə, əvvəlcə ESP32-CAM istifadəsi yazısına bax.

ESP32-CAM kamera modulu ilə Telegram foto sistemi
ESP32-CAM: OV2640 kamera, flaş LED-i və Wi-Fi bir platada. PIR sensoru ilə hərəkət olanda fotonu Telegram-a göndərə bilər.

ESP32-CAM Telegram foto sistemi necə işləyir?

Zəncir dörd addımdan ibarətdir. PIR sensoru insanın bədən istiliyindəki dəyişikliyi hiss edir və OUT pinini 3,3 V-a çəkir. ESP32 bu yüksələn kənarı görəndə OV2640 kameradan bir JPEG kadr istəyir; kadr platadakı 4 MB-lıq PSRAM yaddaşa yazılır. Sonra ESP32 şifrələnmiş HTTPS əlaqəsi ilə Telegram Bot API-nin sendPhoto ünvanına multipart/form-data formatında POST sorğusu göndərir; bu, brauzerdə fayl yükləyərkən istifadə olunan üsulla eynidir. Telegram fotonu qəbul edib söhbətinə əlavə edir və telefonun bildiriş göstərir. Əmrlər əks istiqamətdə işləyir: ESP32 hər saniyə getUpdates ilə yeni mesaj olub-olmadığını soruşur, /foto gəlibsə, eyni yükləməni sənin istəyin üçün edir.

HissəXüsusiyyətQeyd
ESP32-CAM (AI-Thinker)OV2640, 4 MB PSRAMPSRAM-lı versiya XGA fotonu rahat daşıyır
ESP32-CAM-MB və ya USB-TTL çeviriciCH340 / CP2102Kod yükləmək üçün; platada USB yoxdur
PIR sensoruHC-SR501 (5 V) və ya AM312 (3,3 V)OUT çıxışı 3,3 V-dur, ESP32-yə birbaşa qoşulur
Qida5 V, ən azı 2 AWi-Fi və flaş eyni anda yüksək cərəyan çəkir
Elektrolitik kondensator470–1000 µF5V ilə GND arasına, plataya yaxın
İstəyə görə18650 batareya + 5 V yüksəldici, 850 nm IR işıqlandırıcıBatareyada işləmə və gecə çəkilişi üçün

PIR sensorunun qoşulması və boş pinin seçilməsi

ESP32-CAM-in kənarında 16 pin var, amma kameranın özü 15 GPIO istifadə edir, microSD yuvası da altı pini bölüşür. Qalan pinlərin çoxu ya açılış (strapping) pinidir, ya da serial port üçün lazımdır. Bu layihədə SD kart istifadə etmədiyimiz üçün SD xətləri sərbəst qalır və onların arasında ən təhlükəsizi GPIO 13-dür: açılış davranışına təsir etmir, daxili pull-down rezistoru var və RTC pini olduğu üçün platanı dərin yuxudan oyada bilər. Aşağıdakı cədvəl digər namizədləri də müqayisə edir.

PinSD kart olmadıqdaDeep sleep-dən oyadırmı?Qeyd
GPIO 13SərbəstBəli (ext0)PIR üçün ən yaxşı seçim
GPIO 14SərbəstBəliAçılışda qısa PWM siqnalı görünə bilər; giriş kimi problemsizdir
GPIO 15SərbəstBəliAçılış pini; LOW saxlanılsa, açılış mesajları söndürülür
GPIO 2SərbəstBəliAçılış pini; yükləmə anında HIGH olmamalıdır
GPIO 12SərbəstBəliAçılışda HIGH olarsa, plata açılmır; istifadə etmə
GPIO 4Flaş LED-iBəliFlaşa ayrılıb; başqa iş üçün istifadə etmə
GPIO 3 (U0R)Serial RXXeyrYalnız serial port lazım deyilsə
GPIO 16PSRAMXeyrHeç vaxt istifadə etmə
PIR piniESP32-CAM piniTəsvir
VCC5VHC-SR501 ən azı 4,5 V tələb edir; AM312 istifadə edirsənsə, 3V3
OUTGPIO 13Hərəkət olanda 3,3 V, olmayanda 0 V
GNDGNDOrtaq torpaq
Platanın VCC yazılı pini giriş deyil, 3,3 V stabilizatorunun çıxışıdır; PIR-i və ya platanı qidalandırmaq üçün 5 V-u həmişə 5V pininə ver. PIR-i heç vaxt GPIO 12-yə qoşma: sensor açılış anında HIGH versə, ESP32 flaş yaddaşı yanlış gərginliklə işlətməyə çalışır və plata ümumiyyətlə açılmır.

HC-SR501 üzərindəki iki trimpotdan müddət (Tx) tənzimini ən qısa vəziyyətə (saat əqrəbinin əksinə sonadək, təxminən 3 saniyə) gətir; gözləmə müddətini kod idarə edəcək. Tətik jumper-ini H (təkrarlanan tətik) vəziyyətində burax, həssaslığı isə 3–7 metr arasında ehtiyacına görə tənzimlə. Sensor açıldıqdan sonra təxminən bir dəqiqə ətraf mühitə alışır və bu müddətdə təsadüfi tətiklənir; kod buna görə ilk 60 saniyəni nəzərə almır. Sensorun iş məntiqinin təfərrüatları PIR hərəkət sensoru yazısındadır.

Telegram botunun hazırlanması: token və chat ID

  1. Telegram-da @BotFather hesabını aç, /newbot yaz, botuna ad və sonu bot ilə bitən istifadəçi adı ver.
  2. BotFather-in verdiyi 1234567890:AAE... formatındakı token-i kopyala; koddakı BOT_TOKEN sətrinə bu yazılacaq.
  3. Öz istifadəçi nömrəni öyrənmək üçün @userinfobot hesabına /start yaz; qayıdan Id dəyəri CHAT_ID olacaq.
  4. Öz botunu açıb bir dəfə /start yaz; Telegram botların əvvəllər danışmadığı birinə mesaj yazmasına icazə vermir.
  5. Arduino IDE-də Library Manager-dən UniversalTelegramBot (Brian Lough) və ArduinoJson kitabxanalarını quraşdır.
  6. Tools > Board menyusundan AI Thinker ESP32-CAM platasını seç, Partition Scheme-in Huge APP (3MB No OTA/1MB SPIFFS) olduğundan əmin ol.
Token botunun şifrəsidir: kodu paylaşanda və ya hansısa yerə yükləyəndə həmin sətri mütləq sil. Token-in sızdığını düşünürsənsə, BotFather-də /revoke əmri ilə yenisini al. Bot yaratma, chat ID və sertifikat təfərrüatlarını ESP32 Telegram bot yazısında daha geniş izah etmişik.

Telegram-a foto göndərmə: sendPhotoByBinary necə işləyir?

UniversalTelegramBot kitabxanasındakı sendPhotoByBinary() funksiyası fotonu fayl kimi yükləyir. Funksiya əvvəlcə sorğunun başlığını və chat ID sahəsini göndərir, sonra məlumatı sənin verdiyin üç kiçik funksiyadan istəyir: veriVarMi() göndəriləcək hissənin qalıb-qalmadığını, sonrakiTampon() məlumatın yaddaşdakı ünvanını, tamponBoyu() isə neçə bayt olduğunu bildirir. Kameranın kadr buferi onsuz da tək parça JPEG olduğu üçün kod bütün fotonu birdəfəyə verir və bayrağı endirir. 1024×768 ayırdetmədə 12 keyfiyyətli foto səhnədən asılı olaraq 50–120 KB tutur və yaxşı Wi-Fi əlaqəsində 1–2 saniyəyə yüklənir. Telegram fotolar üçün 10 MB-a qədər icazə verdiyindən ölçü həddinə heç yaxınlaşmırsan; əsl məhdudiyyət yükləmə müddətidir.

Tam kod: /foto əmri, flaş idarəsi və hərəkət xəbərdarlığı

C++ (Arduino IDE)
1#include <WiFi.h>
2#include <WiFiClientSecure.h>
3#include <UniversalTelegramBot.h>
4#include <ArduinoJson.h>
5#include <time.h>
6#include "esp_camera.h"
7
8const char* WIFI_SSID = "AgAdi";          // Wi-Fi adın (yalnız 2,4 GHz) / your Wi-Fi name (2.4 GHz only)
9const char* WIFI_PASS = "Sifre123";       // Wi-Fi şifren / your Wi-Fi password
10#define BOT_TOKEN "1234567890:AAExxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxx"   // BotFather'ın verdiği token / token from BotFather
11#define CHAT_ID   "123456789"             // yalnız bu ID'ye yanıt verilir / only this ID gets answers
12
13// AI-Thinker ESP32-CAM kamera pinleri / AI-Thinker ESP32-CAM camera pins
14#define PWDN_GPIO_NUM     32
15#define RESET_GPIO_NUM    -1
16#define XCLK_GPIO_NUM      0
17#define SIOD_GPIO_NUM     26
18#define SIOC_GPIO_NUM     27
19#define Y9_GPIO_NUM       35
20#define Y8_GPIO_NUM       34
21#define Y7_GPIO_NUM       39
22#define Y6_GPIO_NUM       36
23#define Y5_GPIO_NUM       21
24#define Y4_GPIO_NUM       19
25#define Y3_GPIO_NUM       18
26#define Y2_GPIO_NUM        5
27#define VSYNC_GPIO_NUM    25
28#define HREF_GPIO_NUM     23
29#define PCLK_GPIO_NUM     22
30
31#define FLAS_LED   4                          // beyaz flaş LED'i / white flash LED
32#define PIR_PIN   13                          // PIR OUT (SD kart kullanılmıyor) / PIR OUT (no SD card)
33
34const unsigned long PIR_ISINMA = 60000;       // PIR ilk 60 sn dengelenir / the PIR settles in the first 60 s
35const unsigned long BEKLEME = 30000;          // iki hareket fotoğrafı arası en az 30 sn / at least 30 s between motion photos
36const unsigned long KONTROL_ARALIGI = 1000;   // Telegram'a saniyede bir sor / poll Telegram once per second
37
38WiFiClientSecure client;
39UniversalTelegramBot bot(BOT_TOKEN, client);
40
41camera_fb_t *fb = nullptr;                    // gönderilecek kare / the frame being sent
42bool veriBekliyor = false;                    // kütüphanenin geri çağırma bayrağı / flag for the library callbacks
43bool alarmKurulu = true;                      // hareket alarmı açık mı / is the motion alarm armed
44bool flasAcik = false;                        // fotoğrafta flaş kullanılsın mı / use the flash for photos
45bool pirOnceki = false;
46unsigned long sonFoto = 0;
47unsigned long sonKontrol = 0;
48
49bool kameraBaslat() {
50  camera_config_t config = {};
51  config.ledc_channel = LEDC_CHANNEL_0;
52  config.ledc_timer   = LEDC_TIMER_0;
53  config.pin_d0 = Y2_GPIO_NUM;
54  config.pin_d1 = Y3_GPIO_NUM;
55  config.pin_d2 = Y4_GPIO_NUM;
56  config.pin_d3 = Y5_GPIO_NUM;
57  config.pin_d4 = Y6_GPIO_NUM;
58  config.pin_d5 = Y7_GPIO_NUM;
59  config.pin_d6 = Y8_GPIO_NUM;
60  config.pin_d7 = Y9_GPIO_NUM;
61  config.pin_xclk     = XCLK_GPIO_NUM;
62  config.pin_pclk     = PCLK_GPIO_NUM;
63  config.pin_vsync    = VSYNC_GPIO_NUM;
64  config.pin_href     = HREF_GPIO_NUM;
65  config.pin_sccb_sda = SIOD_GPIO_NUM;
66  config.pin_sccb_scl = SIOC_GPIO_NUM;
67  config.pin_pwdn     = PWDN_GPIO_NUM;
68  config.pin_reset    = RESET_GPIO_NUM;
69  config.xclk_freq_hz = 20000000;             // 20 MHz kamera saati / 20 MHz camera clock
70  config.pixel_format = PIXFORMAT_JPEG;
71
72  if (psramFound()) {
73    config.frame_size   = FRAMESIZE_XGA;      // 1024x768: net ve hızlı gönderilir / sharp and quick to send
74    config.jpeg_quality = 12;                 // küçük = daha kaliteli / lower = better quality
75    config.fb_count     = 2;
76    config.fb_location  = CAMERA_FB_IN_PSRAM;
77    config.grab_mode    = CAMERA_GRAB_LATEST;
78  } else {
79    config.frame_size   = FRAMESIZE_SVGA;     // PSRAM yoksa 800x600 / 800x600 without PSRAM
80    config.jpeg_quality = 12;
81    config.fb_count     = 1;
82    config.fb_location  = CAMERA_FB_IN_DRAM;
83    config.grab_mode    = CAMERA_GRAB_WHEN_EMPTY;
84  }
85  return esp_camera_init(&config) == ESP_OK;
86}
87
88// sendPhotoByBinary için üç geri çağırma: kareyi tek parça verir
89// Three callbacks for sendPhotoByBinary: they hand over the frame in one piece
90bool veriVarMi() {
91  if (veriBekliyor) {
92    veriBekliyor = false;
93    return true;
94  }
95  return false;
96}
97byte *sonrakiTampon() { return fb ? fb->buf : nullptr; }
98int tamponBoyu() { return fb ? fb->len : 0; }
99
100String saat() {                               // "14:05:31" biçiminde saat / time as "14:05:31"
101  struct tm t;
102  if (!getLocalTime(&t, 100)) return "--:--:--";
103  char buf[9];
104  strftime(buf, sizeof(buf), "%H:%M:%S", &t);
105  return String(buf);
106}
107
108bool fotoGonder(const String& chatId, const String& yazi) {
109  if (flasAcik) {
110    digitalWrite(FLAS_LED, HIGH);             // flaşı yak / flash on
111    delay(150);                               // pozlama yeni ışığa uysun / let exposure adapt
112  }
113  fb = esp_camera_fb_get();                   // tampondaki eski kareyi at / discard the stale frame
114  if (fb) esp_camera_fb_return(fb);
115  fb = esp_camera_fb_get();                   // asıl fotoğraf / the real photo
116  digitalWrite(FLAS_LED, LOW);                // flaşı söndür / flash off
117
118  if (!fb) {
119    bot.sendMessage(chatId, "Kamera hatası / camera error");
120    return false;
121  }
122  bot.sendMessage(chatId, yazi);              // önce kısa bildirim / a quick notification first
123  veriBekliyor = true;
124  String cevap = bot.sendPhotoByBinary(chatId, "image/jpeg", fb->len,
125                                       veriVarMi, nullptr, sonrakiTampon, tamponBoyu);
126  Serial.printf("Foto / photo: %u bayt / bytes\n", fb->len);
127  esp_camera_fb_return(fb);                   // kareyi sürücüye geri ver / give the frame back
128  fb = nullptr;
129  return cevap.indexOf("\"ok\":true") >= 0;  // Telegram başarıyı böyle bildirir / how Telegram reports success
130}
131
132void mesajlariIsle(int adet) {
133  for (int i = 0; i < adet; i++) {
134    String chatId = bot.messages[i].chat_id;
135    String metin  = bot.messages[i].text;
136    if (chatId != CHAT_ID) continue;          // yabancılara yanıt yok / never answer strangers
137
138    int at = metin.indexOf('@');              // gruptaki "/foto@bot_adi" -> "/foto" / "/foto@bot_name" -> "/foto"
139    if (at > 0) metin = metin.substring(0, at);
140
141    if (metin == "/start") {
142      String yardim = "/foto - fotoğraf çek / take a photo\n";
143      yardim += "/flas - flaşı aç ya da kapat / toggle the flash\n";
144      yardim += "/alarm - hareket alarmını aç ya da kapat / arm or disarm\n";
145      yardim += "/durum - son durum / status";
146      bot.sendMessage(chatId, yardim);
147    } else if (metin == "/foto") {
148      if (!fotoGonder(chatId, "Fotoğraf / photo " + saat())) {
149        bot.sendMessage(chatId, "Gönderilemedi / send failed");
150      }
151    } else if (metin == "/flas") {
152      flasAcik = !flasAcik;
153      bot.sendMessage(chatId, flasAcik ? "Flaş AÇIK / flash ON" : "Flaş KAPALI / flash OFF");
154    } else if (metin == "/alarm") {
155      alarmKurulu = !alarmKurulu;
156      bot.sendMessage(chatId, alarmKurulu ? "Alarm KURULU / ARMED" : "Alarm KAPALI / DISARMED");
157    } else if (metin == "/durum") {
158      String s = "Alarm: " + String(alarmKurulu ? "KURULU / ARMED" : "KAPALI / DISARMED");
159      s += "\nFlaş / flash: " + String(flasAcik ? "AÇIK / ON" : "KAPALI / OFF");
160      s += "\nWi-Fi: " + String(WiFi.RSSI()) + " dBm";
161      bot.sendMessage(chatId, s);
162    }
163  }
164}
165
166void setup() {
167  Serial.begin(115200);
168  pinMode(FLAS_LED, OUTPUT);
169  digitalWrite(FLAS_LED, LOW);
170  pinMode(PIR_PIN, INPUT_PULLDOWN);           // PIR bağlı değilken pin boşta kalmasın / keep the pin defined without a PIR
171
172  if (!kameraBaslat()) {
173    Serial.println("Kamera baslatilamadi / camera init failed");
174    delay(3000);
175    ESP.restart();
176  }
177
178  WiFi.mode(WIFI_STA);
179  WiFi.begin(WIFI_SSID, WIFI_PASS);
180  while (WiFi.status() != WL_CONNECTED) delay(500);
181  Serial.println(WiFi.localIP());
182
183  configTzTime("<+03>-3", "pool.ntp.org");    // Türkiye saati (UTC+3) / Turkey time (UTC+3)
184  client.setCACert(TELEGRAM_CERTIFICATE_ROOT); // api.telegram.org kök sertifikası / root certificate
185  bot.sendMessage(CHAT_ID, "Kamera hazır, /start yaz / camera ready, send /start");
186}
187
188void loop() {
189  bool pir = digitalRead(PIR_PIN);
190  // Yalnız yükselen kenarda, ısınmadan sonra ve bekleme süresi dolunca
191  // Only on a rising edge, after warm-up and once the cooldown has passed
192  if (pir && !pirOnceki && alarmKurulu && millis() > PIR_ISINMA && millis() - sonFoto > BEKLEME) {
193    sonFoto = millis();
194    fotoGonder(CHAT_ID, "Hareket algılandı! / Motion detected! " + saat());
195  }
196  pirOnceki = pir;
197
198  if (millis() - sonKontrol > KONTROL_ARALIGI) {
199    int adet = bot.getUpdates(bot.last_message_received + 1);
200    while (adet) {
201      mesajlariIsle(adet);
202      adet = bot.getUpdates(bot.last_message_received + 1);
203    }
204    sonKontrol = millis();
205  }
206}
HissəNə edir?
kameraBaslat()PSRAM varsa XGA (1024×768) və iki kadr buferi ilə, yoxsa SVGA (800×600) ilə kameranı işə salır
fotoGonder()İstəyə görə flaşı yandırır, köhnə kadrı atıb təzə kadr çəkir, əvvəlcə qısa mesaj, sonra fotonu göndərir
mesajlariIsle()Yalnız CHAT_ID-dən gələn /start, /foto, /flas, /alarm və /durum əmrlərinə cavab verir
loop() PIR hissəsiYüksələn kənarı, 60 san qızma müddətini və 30 san gözləmə müddətini yoxlayır
loop() Telegram hissəsiSaniyədə bir dəfə yeni mesajları soruşur; yığılmış mesaj varsa, hamısını sıra ilə emal edir

Kod PIR-in səviyyəsinə yox, yüksələn kənarına baxır: sensor 3 saniyə HIGH qalsa belə, yalnız bir foto çəkilir. 30 saniyəlik gözləmə müddəti otaqda gəzən biri üzündən telefonuna dəqiqədə onlarla foto yağmasının və Telegram-ın eyni söhbətə saniyədə birdən çox mesajı yavaşıtmasının qarşısını alır. Hər sorğulama ayrıca HTTPS sorğusu olduğundan getUpdates çağırışı loop-u təxminən yarım saniyə gecikdirə bilər; HC-SR501-in çıxışı ən azı 3 saniyə HIGH qaldığı üçün bu zaman hərəkət qaçmır. Hərəkətlə fotonun telefona düşməsi arasında, plata daim açıq olduqda adətən 2–4 saniyə keçir.

Flaş idarəsi: nə vaxt yandırmalı?

Ön üzdəki ağ LED GPIO 4-ə qoşulmuş tranzistorla idarə olunur və tam parlaqlıqda qida xəttindən 100 mA-dən çox cərəyan çəkir. Kod flaşı yalnız foto anında yandırır və təxminən 150 ms gözləyir; kameranın avtomatik ekspozisiyası yeni işığa ancaq bir neçə kadrda uyğunlaşdığı üçün buferdəki ilk kadr da atılır. Flaş 1–2 metrə qədər təsirlidir; daha uzaqdakı qapı və ya bağça işıqlanmır. Şüşənin arxasından çəkirsənsə, flaşı söndür, əks halda fotoda yalnız şüşədəki parlaq əksi görəcəksən. Flaşı daha zəif istifadə etmək istəsən, GPIO 4-ə PWM tətbiq edə bilərsən; CameraWebServer nümunəsindəki LED Intensity sürüşdürücüsü məhz bunu edir. Yadda saxla ki, gecə partlayan ağ flaş kameranın yerini də bildirir; gizli müşahidə üçün aşağıdakı IR bölməsi daha uyğundur.

Deep sleep ilə batareya qənaəti

Wi-Fi-ı açıq ESP32-CAM davamlı 150–200 mA çəkir; bu, 2600 mAh-lıq 18650 batareyanı yarım gündə bitirir. Batareyada işləyəcəksənsə, plata vaxtının demək olar ki, hamısını dərin yuxuda keçirməli və yalnız PIR tətiklənəndə oyanmalıdır. Aşağıdakı kodda GPIO 13 ext0 oyanma mənbəyidir: PIR çıxışı HIGH olanda plata sıfırdan açılır, əvvəlcə fotonu çəkir, sonra Wi-Fi-a qoşulub fotonu göndərir və yenidən yatır. Ardıcıllıq vacibdir: Wi-Fi əlaqəsi bir neçə saniyə çəkir, fotonu qoşulmadan əvvəl çəkmək hərəkətin dəqiq anını tutur.

C++ (Arduino IDE)
1#include <WiFi.h>
2#include <WiFiClientSecure.h>
3#include <UniversalTelegramBot.h>
4#include <ArduinoJson.h>
5#include "esp_camera.h"
6#include "driver/rtc_io.h"
7
8const char* WIFI_SSID = "AgAdi";
9const char* WIFI_PASS = "Sifre123";
10#define BOT_TOKEN "1234567890:AAExxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxx"
11#define CHAT_ID   "123456789"
12
13// AI-Thinker ESP32-CAM kamera pinleri / AI-Thinker ESP32-CAM camera pins
14#define PWDN_GPIO_NUM     32
15#define RESET_GPIO_NUM    -1
16#define XCLK_GPIO_NUM      0
17#define SIOD_GPIO_NUM     26
18#define SIOC_GPIO_NUM     27
19#define Y9_GPIO_NUM       35
20#define Y8_GPIO_NUM       34
21#define Y7_GPIO_NUM       39
22#define Y6_GPIO_NUM       36
23#define Y5_GPIO_NUM       21
24#define Y4_GPIO_NUM       19
25#define Y3_GPIO_NUM       18
26#define Y2_GPIO_NUM        5
27#define VSYNC_GPIO_NUM    25
28#define HREF_GPIO_NUM     23
29#define PCLK_GPIO_NUM     22
30
31#define FLAS_LED   4                          // flaş LED'i (RTC pini) / flash LED (RTC pin)
32#define PIR_PIN   13                          // PIR OUT, ext0 ile uyandırır / PIR OUT, wakes via ext0
33
34RTC_DATA_ATTR int hareketSayisi = 0;          // uykuda korunur / survives deep sleep
35
36WiFiClientSecure client;
37UniversalTelegramBot bot(BOT_TOKEN, client);
38camera_fb_t *fb = nullptr;
39bool veriBekliyor = false;
40
41bool veriVarMi() {
42  if (veriBekliyor) {
43    veriBekliyor = false;
44    return true;
45  }
46  return false;
47}
48byte *sonrakiTampon() { return fb ? fb->buf : nullptr; }
49int tamponBoyu() { return fb ? fb->len : 0; }
50
51bool kameraBaslat() {
52  camera_config_t config = {};
53  config.ledc_channel = LEDC_CHANNEL_0;
54  config.ledc_timer   = LEDC_TIMER_0;
55  config.pin_d0 = Y2_GPIO_NUM;
56  config.pin_d1 = Y3_GPIO_NUM;
57  config.pin_d2 = Y4_GPIO_NUM;
58  config.pin_d3 = Y5_GPIO_NUM;
59  config.pin_d4 = Y6_GPIO_NUM;
60  config.pin_d5 = Y7_GPIO_NUM;
61  config.pin_d6 = Y8_GPIO_NUM;
62  config.pin_d7 = Y9_GPIO_NUM;
63  config.pin_xclk     = XCLK_GPIO_NUM;
64  config.pin_pclk     = PCLK_GPIO_NUM;
65  config.pin_vsync    = VSYNC_GPIO_NUM;
66  config.pin_href     = HREF_GPIO_NUM;
67  config.pin_sccb_sda = SIOD_GPIO_NUM;
68  config.pin_sccb_scl = SIOC_GPIO_NUM;
69  config.pin_pwdn     = PWDN_GPIO_NUM;
70  config.pin_reset    = RESET_GPIO_NUM;
71  config.xclk_freq_hz = 20000000;
72  config.pixel_format = PIXFORMAT_JPEG;
73  config.frame_size   = psramFound() ? FRAMESIZE_XGA : FRAMESIZE_SVGA;
74  config.jpeg_quality = 12;
75  config.fb_count     = 1;                    // tek kare yeter / one frame is enough
76  config.fb_location  = psramFound() ? CAMERA_FB_IN_PSRAM : CAMERA_FB_IN_DRAM;
77  config.grab_mode    = CAMERA_GRAB_WHEN_EMPTY;
78  return esp_camera_init(&config) == ESP_OK;
79}
80
81void uyu() {
82  // PIR çıkışı LOW'a dönmeden uyursan kart hemen yeniden uyanır
83  // If you sleep while the PIR output is still HIGH, the board wakes straight away
84  unsigned long t = millis();
85  while (digitalRead(PIR_PIN) == HIGH && millis() - t < 30000) delay(100);
86
87  digitalWrite(FLAS_LED, LOW);
88  rtc_gpio_hold_en(GPIO_NUM_4);               // flaş uykuda sönük kalsın / keep the flash off while asleep
89  esp_sleep_enable_ext0_wakeup(GPIO_NUM_13, 1);   // GPIO 13 HIGH olunca uyan / wake when GPIO 13 goes HIGH
90  Serial.println("Uyku / sleep");
91  Serial.flush();
92  esp_deep_sleep_start();
93}
94
95void setup() {
96  Serial.begin(115200);
97  rtc_gpio_hold_dis(GPIO_NUM_4);              // flaş pinini serbest bırak / release the flash pin
98  rtc_gpio_deinit(GPIO_NUM_13);               // pini yeniden normal GPIO yap / make the pin a normal GPIO again
99  pinMode(FLAS_LED, OUTPUT);
100  digitalWrite(FLAS_LED, LOW);
101  pinMode(PIR_PIN, INPUT);
102
103  if (esp_sleep_get_wakeup_cause() != ESP_SLEEP_WAKEUP_EXT0) {
104    Serial.println("Ilk acilis: PIR 60 sn isiniyor / first boot: PIR warming up 60 s");
105    delay(60000);
106    uyu();
107  }
108  hareketSayisi++;
109
110  // 1) Fotoğrafı hemen çek, Wi-Fi'yi sonra aç: an kaçmasın
111  // 1) Take the photo at once and start Wi-Fi later, so the moment is not lost
112  if (kameraBaslat()) {
113    for (int i = 0; i < 3; i++) {             // ilk kareler karanlık ya da yeşil olur / first frames are dark or green
114      fb = esp_camera_fb_get();
115      if (fb) esp_camera_fb_return(fb);
116    }
117    fb = esp_camera_fb_get();
118  }
119
120  // 2) Wi-Fi'ye bağlan, en fazla 15 sn bekle / connect to Wi-Fi, wait at most 15 s
121  WiFi.mode(WIFI_STA);
122  WiFi.begin(WIFI_SSID, WIFI_PASS);
123  unsigned long t0 = millis();
124  while (WiFi.status() != WL_CONNECTED && millis() - t0 < 15000) delay(100);
125
126  // 3) Gönder ve uyu / send and go back to sleep
127  if (WiFi.status() == WL_CONNECTED) {
128    client.setCACert(TELEGRAM_CERTIFICATE_ROOT);
129    bot.sendMessage(CHAT_ID, "Hareket / motion #" + String(hareketSayisi));
130    if (fb) {
131      veriBekliyor = true;
132      bot.sendPhotoByBinary(CHAT_ID, "image/jpeg", fb->len,
133                            veriVarMi, nullptr, sonrakiTampon, tamponBoyu);
134    } else {
135      bot.sendMessage(CHAT_ID, "Kamera hatası / camera error");
136    }
137  }
138  if (fb) esp_camera_fb_return(fb);
139  Serial.printf("Uyanik kalma / awake: %lu ms\n", millis());
140  uyu();
141}
142
143void loop() {
144}

Kodda nəzərdən qaça biləcək dörd təfərrüat var. Birincisi, plata yatmazdan əvvəl PIR çıxışının LOW-a qayıtmasını gözləyir; siqnal hələ HIGH ikən yatsan, plata dərhal yenidən oyanır və dövrəyə düşür. İkincisi, rtc_gpio_hold_en() flaş pinini yuxu boyunca LOW-da kilidləyir; bu sətir olmasa, GPIO 4 boşda qalır və flaş yuxuda zəif yanaraq həm batareyanı bitirir, həm də diqqət çəkir. Üçüncüsü, oyandıqdan sonra rtc_gpio_deinit() GPIO 13-ü normal giriş vəziyyətinə gətirir, yoxsa digitalRead() yanlış oxuya bilər. Dördüncüsü, RTC_DATA_ATTR ilə işarələnmiş sayğac yuxu boyunca qorunur, beləliklə hər mesajda neçənci hərəkət olduğunu görürsən. Yuxu rejimlərinin və oyanma mənbələrinin hamısı ESP32 deep sleep yazısındadır.

SsenariOrta cərəyan (batareya tərəfi)2600 mAh 18650 ilə
Daim açıq, Wi-Fi qoşulu (ilk kod)≈ 290 mA≈ 9 saat
Deep sleep + gündə 20 hərəkət≈ 11 mA≈ 10 gün
Güc kilidləmə dövrəsi (plata tam söndürülüb) + gündə 20 hərəkət≈ 0,7 mA≈ 4–5 ay (nəzəri)

Cədvəldəki dəyərlər 5 V yüksəldicinin 85% səmərə ilə işlədiyi fərziyyəsi ilə hesablanıb. Dərin yuxuda ESP32 çipi cəmi 10 µA ətrafında sərf etsə də, ESP32-CAM platasındakı stabilizator, PSRAM və kamera üzündən yuxuda belə təxminən 6 mA çəkir; batareya müddətini əsas bu müəyyən edir. Hər oyanma isə 6–10 saniyə çəkir: açılış, kamera, Wi-Fi əlaqəsi və iki HTTPS sorğusu. Aylarla işləmək istəyirsənsə, platanın qidasını MOSFET ilə tamamilə kəsən, PIR tətiklənəndə platanı açan və iş bitəndə platanın özünü söndürdüyü güc kilidləmə (power latch) dövrəsi lazımdır. Öz ssenarini Batareya ömrü hesablama aləti ilə hesablaya, tez-tez yenidən başlama problemləri üçün ESP32 brownout yazısına baxa bilərsən.

Gecə çəkilişi: flaş, IR LED və kamera ayarları

Standart ESP32-CAM obyektivlərinin içində infraqırmızı işığı bloklayan sabit IR-cut filtri var; buna görə gündüz rənglər təbii görünür, amma IR işıqla işıqlandırılmış səhnə qaranlıq qalır. Qaranlıqda görmək üçün iki yol var: ağ flaş və ya filtrsiz obyektivlə IR işıqlandırma. Bazarda night vision və ya 850 nm kimi satılan OV2640 modullarında bu filtr yoxdur; gündüz rənglər çəhrayıya çalır, amma 850 nm IR LED-lərlə işıqlandırılmış səhnəni qara-ağ, lakin aydın görürsən. 940 nm LED-lər tamamilə görünməzdir, lakin OV2640-ın bu dalğa uzunluğunda həssaslığı çox aşağı olduğundan görüntü nəzərəçarpacaq dərəcədə qaralır. IR işıqlandırıcını ayrıca 5 V və ya 12 V mənbədən qidalandır; üzərində işıq sensoru olan hazır modullar hava qaralanda özü yanır. GPIO-dan idarə etmək istəsən, MOSFET istifadə et, LED-ləri heç vaxt birbaşa pinə qoşma.

C++ (Arduino IDE)
1#include "esp_camera.h"
2void setup() {
3// esp_camera_init() başarılı olduktan sonra / after esp_camera_init() succeeds
4sensor_t *s = esp_camera_sensor_get();
5s->set_gainceiling(s, GAINCEILING_32X);   // karanlıkta daha yüksek kazanç / more gain in the dark
6s->set_aec2(s, 1);                        // DSP pozlaması: gece modu / DSP exposure: night mode
7s->set_ae_level(s, 2);                    // pozlamayı artır (-2..2) / raise exposure (-2..2)
8s->set_whitebal(s, 1);                    // otomatik beyaz dengesi / auto white balance
9s->set_special_effect(s, 2);              // 2 = siyah-beyaz: IR'de renk zaten bozulur / 2 = grayscale: IR spoils colour anyway
10}
11void loop() {}

Bu ayarlar sensorun gücləndirmə həddini və ekspozisiya müddətini artırır. Əvəzi budur: qaranlıqda kadr tezliyi düşür, hərəkət edən adam bulanıq çıxır və yüksək gücləndirmə görüntüyə dənəvərlik əlavə edir. Gecə fotosunu yaxşılaşdırmağın ən təsirli yolu yenə işıqdır; zəif IR işıqlandırıcı belə gücləndirməni artırmaqdan daha aydın nəticə verir. Kodu kameraBaslat() çağırışından dərhal sonra əlavə edə bilərsən, istəsən LDR ilə ətraf işığı ölçüb gecə və gündüz ayarları arasında avtomatik keçid edə bilərsən.

Təhlükəsizlik kamerası kimi məhdudiyyətləri

  • Video yazmır: Bu sistem yalnız ani foto göndərir. Fasiləsiz yazı və ya geriyə baxış üçün hazır təhlükəsizlik kamerası lazımdır.
  • Gecikmə var: Plata açıq olanda 2–4 saniyə, dərin yuxudan oyananda 6–10 saniyə keçir; sürətlə keçən adam fotoda kadrdan çıxmış ola bilər.
  • PIR şüşənin arxasını görmür: Şüşə infraqırmızı istilik şüalanmasını keçirmir. Pəncərənin arxasına qoyduğun sensor çöldəki hərəkəti aşkarlamır, amma günəş və radiator onu yanlış tətikləyə bilər.
  • İnternetdən asılıdır: Wi-Fi və ya internet kəsilsə, foto göndərilmir. Kritik istifadədə fotonu ayrıca SD karta yazmaq ehtiyat təmin edir.
  • Fiziki qorunması yoxdur: Plata asanlıqla sökülə, söndürülə bilər və açıq havada nəmdən və günəşdən təsirlənir; çöldə istifadə edəcəksənsə, bağlı qutu və istiliyə davamlı qida mütləqdir.
  • Görüntü keyfiyyəti məhduddur: 2 MP-lik OV2640 bir neçə metrdən üz tanımağa və ya nömrə nişanını oxumağa çatmır; geniş bucaqlı obyektivlər kadrı genişləndirir, amma təfərrüatı azaldır.
  • Məxfilik qaydaları: Kameranı öz sahənə yönəlt; qonşunun bağçasını, ortaq sahələri və ya küçəni yazmazdan əvvəl yaşadığın yerin qanuni qaydalarını yoxla.

ESP32-CAM Telegram layihə ideyaları

  • Qapı zəngi kamerası: Zəng düyməsi GPIO 13-ə qoşulsun, düyməyə basılanda qapının qarşısını çəkib sənə göndərsin; düymənin qoşulması üçün düymə qoşulması yazısına bax.
  • Poçt qutusu bildirişi: Qapağa reed rele yerləşdir, qapaq açılanda plata oyanıb içərinin fotosunu göndərsin.
  • Quş yuvası və ya ev heyvanı kamerası: Hərəkət olanda foto çəksin, gün ərzində /foto ilə yoxla.
  • Siqnalizasiya sisteminə göz: Arduino siqnalizasiya sistemi tətiklənəndə ESP32-CAM-ə siqnal versin və hadisə yerini çəksin.
  • Bitki və istixana izlənməsi: Taymerlə saatda bir oyanıb foto göndərsin, ölçmələri MQTT ilə Home Assistant ekranına da ötür.
  • Ailə qrupu: Botu Telegram qrupuna əlavə et və qrupun ID-sini istifadə et; foto hamıya eyni anda getsin.

Tez-tez rast gəlinən xətalar və həlləri

ƏlamətMümkün səbəbHəll
Mesaj gəlir, foto gəlmirKadr çox böyükdür, PSRAM söndürülüb və ya yükləmə yarımçıq kəsilibAI Thinker ESP32-CAM platasını seç, ayırdetməni SVGA-ya endir, Wi-Fi siqnalını gücləndir
Bot heç bir əmrə cavab vermirToken və ya CHAT_ID səhvdir, botla heç /start yazılmayıbToken-i yenidən kopyala, @userinfobot ilə ID-ni yoxla, botuna /start yaz
Səbəbsiz hərəkət fotosu gəlirPIR Wi-Fi antenasının yaydığı siqnaldan və ya istilik mənbəyindən təsirlənirPIR-i platadan 10–20 sm uzaqlaşdır, VCC-GND arasına 100 nF əlavə et, sensoru günəşə və radiatorlara yönəltmə
Plata yuxudan dərhal yenidən oyanırYatarkən PIR çıxışı hələ HIGH-dırYatmazdan əvvəl pinin LOW-a qayıtmasını gözlə, HC-SR501-in müddət trimpotunu ən qısaya al
Yuxuda flaş zəif yanırGPIO 4 boşda qalırYatmazdan əvvəl LOW yaz və rtc_gpio_hold_en(GPIO_NUM_4) çağır
Foto qaranlıq və ya yaşılımtıldırKamera açıldıqdan dərhal sonrakı ilk kadrlarƏsl fotodan əvvəl 2–3 kadr çəkib at
Foto göndərərkən plata yenidən başlayırBrownout: qida Wi-Fi və flaş cərəyanını təmin edə bilmir5 V / 2 A adapter, qısa naqillər və 5V-GND arasına 470–1000 µF kondensator istifadə et
Qrupa foto göndərərkən qrup ID-si mənfi işarəsi ilə başlayır (məs. -1001234567890); CHAT_ID sətrinə işarəsi ilə birlikdə yaz. Botun qrup mesajlarını oxuya bilməsi üçün BotFather-də /setprivacy ayarını söndürməli və ya əmrləri /foto@bot_name formatında göndərməli ola bilərsən; kod bu əlavələri onsuz da təmizləyir.

ESP32-CAM Telegram ilə birləşəndə ucuz bir platanı telefonuna foto göndərən ağıllı gözə çevirir. Əvvəlcə daim açıq kodla sistemi qur və PIR-i tənzimlə, sonra ehtiyacın varsa deep sleep versiyasına keç. BlueGrays tətbiqində PIR, buzzer və LED-li Telegram hərəkət xəbərdarlığı, ESP32 deep sleep və PIR ilə avtomatik işıqlandırma layihələrini dövrə sxemləri və hazır kodları ilə addım-addım tapa bilərsən.

Tez-tez verilən suallar

ESP32-CAM ilə Telegram-a foto necə göndərilir?

BotFather-dən bot yaradıb token alırsan, UniversalTelegramBot kitabxanasını quraşdırırsan və kameranın kadr buferini sendPhotoByBinary() funksiyası ilə Telegram-ın sendPhoto ünvanına yükləyirsən. Kitabxana fotonu brauzerdəki fayl yükləmə kimi multipart formatında HTTPS üzərindən göndərir. Kodda yalnız Wi-Fi məlumatlarını, token-i və öz chat ID-ni dəyişmək kifayətdir.

ESP32-CAM-də PIR sensoru hansı pinə qoşulur?

SD kart istifadə etmirsənsə, ən təhlükəsiz seçim GPIO 13-dür: açılışa təsir etmir və RTC pini olduğu üçün platanı deep sleep-dən oyada bilər. PIR-in VCC-sini 5V pininə, GND-sini GND-yə, OUT-unu GPIO 13-ə qoş. GPIO 12-dən istifadə etmə; açılışda HIGH olarsa, plata açılmır.

ESP32-CAM batareyada nə qədər işləyir?

Wi-Fi daim açıq olanda 2600 mAh-lıq 18650 batareya təxminən 9 saat dayanır. Deep sleep istifadə edib yalnız hərəkət olanda oyansan, bu müddət 10 gün ətrafına çıxır; plata yuxuda belə stabilizator və PSRAM üzündən təxminən 6 mA çəkir. Aylarla işləmək üçün platanın qidasını tamamilə kəsən güc kilidləmə dövrəsi lazımdır.

ESP32-CAM gecə görə bilərmi?

Standart modullardakı IR-cut filtri infraqırmızı işığı blokladığı üçün qaranlıqda yalnız ağ flaşla 1–2 metrə qədər görüntü alırsan. Filtrsiz (night vision) OV2640 modulu və 850 nm IR işıqlandırıcı ilə qaranlıqda qara-ağ, amma aydın foto çəkə bilərsən. Kamera ayarlarında gücləndirmə həddini yüksəltmək də kömək edir, lakin görüntüyə dənəvərlik əlavə edir.

ESP32-CAM Telegram-a video göndərə bilərmi?

Praktikada xeyr. ESP32-CAM tək-tək JPEG kadrlar yaradır; onları MP4 videoya çevirəcək emal gücü və yaddaş yoxdur. Bir neçə fotonu ardıcıl göndərmək və ya canlı görüntünü ev şəbəkəsində CameraWebServer ilə izləmək daha real həllərdir.

Foto bir neçə nəfərə göndərilə bilərmi?

Bəli. Botu Telegram qrupuna əlavə edib qrupun mənfi işarəsi ilə başlayan ID-sini CHAT_ID kimi istifadə etsən, foto qrupdakı hamıya eyni anda gedir. Alternativ olaraq kodda bir neçə chat ID-ni massivə qoyub fotonu sıra ilə hər birinə göndərə bilərsən; hər göndərmə ayrıca yükləmə olduğundan müddət uzanır.

Bütün layihələrə bax
ESP32 hərəkət siqnalizasiya sistemi (PIR + buzzer + LED + Telegram)
ES-41Qabaqcıl
Premium

ESP32 hərəkət siqnalizasiya sistemi (PIR + buzzer + LED + Telegram)

PIR sensoru hərəkət aşkarlayanda buzzer-i və LED-i işə salan, eyni zamanda Telegram vasitəsilə sahibinə ani bildiriş göndərən ağıllı təhlükəsizlik siqnalizasiyası. Təkrarlanan həyəcanların tezliyini məhdudlaşdırmaq üçün 30 saniyəlik gözləmə müddəti (cooldown) var; bu müddət PIR sensorunun yanlış aşkarlamalarını aradan qaldırmır. Ev, qaraj, anbar və ya iş otağı kimi yerlərdə istifadə oluna bilər.

9
ESP32 PIR hərəkət sensoru ilə avtomatik işıqlandırma
ES-19Orta
Premium

ESP32 PIR hərəkət sensoru ilə avtomatik işıqlandırma

Bu layihədə HC-SR501 PIR hərəkət sensoru ilə otağa girən şəxsi aşkarlayıb LED-i avtomatik yandıracağıq. LED-in yanıq qalma müddətini millis() ilə izləyəcəyik; sensor HIGH oxunduqca son hərəkət vaxtı yenilənəcək və son HIGH oxumasından ən azı 10 saniyə sonra LED sönəcək. Mövcud kod əlavə olaraq hər dövrdə delay(50) ilə 50 ms gözlədiyindən dövr tamamilə bloklamayan quruluşda deyil. Real həyatda pilləkən, dəhliz, hamam və ya şkaf içi işıqlandırmada istifadə oluna bilər.

4.4(24)
38
ESP32 Deep Sleep — batareya qənaəti (OLED + RTC RAM sayğac)
ES-33Qabaqcıl
Premium

ESP32 Deep Sleep — batareya qənaəti (OLED + RTC RAM sayğac)

ESP32-nin Deep Sleep rejimi CPU-nu və əksər periferiyaları söndürərək cərəyan istehlakını təxminən 10µA səviyyəsinə endirir; batareya ilə işləyən IoT cihazları üçün çox vacibdir. Bu layihədə üç oyanma mənbəyi istifadə edirik: taymer (15 san), xarici pin (EXT0, GPIO 33-dəki düymə) və toxunma pini (T0/GPIO 4). RTC_DATA_ATTR ilə işarələnən sayğaclar deep sleep boyunca qorunur.

4.3(10)
16
ESP32 ağıllı işıqlandırma (PIR + LDR + Rele + OLED)
ES-37Qabaqcıl
Premium

ESP32 ağıllı işıqlandırma (PIR + LDR + Rele + OLED)

ESP32, PIR hərəkət sensoru, LDR işıq sensoru və rele modulu ilə evinin dəhlizini, tualetini və ya kilerini ağıllı işıqlandırmaya çeviririk. Mühit işıqlıdırsa, hərəkət olsa belə işıq yanmır; beləliklə gündüz boş yerə enerji sərf olunmur. İşıq 30 saniyə açıq qalır; hərəkət davam edərsə, müddət avtomatik uzanır.

4.3(6)
11
ESP32 Wi-Fi STA qoşulması (LCD ekranlı)
ES-25Qabaqcıl

ESP32 Wi-Fi STA qoşulması (LCD ekranlı)

Bu layihədə ESP32-ni Station (STA) rejimində evdəki Wi-Fi şəbəkəsinə təhlükəsiz və xətaya davamlı şəkildə qoşuruq. SSID/şifrəni secrets.h faylına ayıraraq Git-ə sızmasının qarşısını alır, avtomatik yenidən qoşulma mexanizmi qurur, RSSI siqnal səviyyəsini və IP ünvanını I2C LCD ekranda göstəririk. Daxili LED vəziyyət göstəricisi kimi işləyir. İstehsal səviyyəli qoşulma meneceridir.

4.4(21)
38
ESP32 mDNS: bluegrays-esp.local ilə cihaza giriş (LCD ekranlı)
ES-29Qabaqcıl
Premium

ESP32 mDNS: bluegrays-esp.local ilə cihaza giriş (LCD ekranlı)

Bu layihədə ESP32-yə mDNS (Multicast DNS) xidməti əlavə edərək IP ünvanı əvəzinə bluegrays-esp.local kimi oxunaqlı host adı ilə giriş təmin edirik. DHCP-nin verdiyi IP dəyişsə belə cihaza həmişə eyni adla çatırsan. Platada işləyən kiçik veb serverlə LED-i brauzerdən http://bluegrays-esp.local/ ünvanı ilə idarə edirsən.

4.8(14)
23
Hərəkət sensoru ilə hərəkət aşkarlayıcı
AR-24Başlanğıc
Premium

Hərəkət sensoru ilə hərəkət aşkarlayıcı

Kimsə otağa girəndə xəbər verən sadə gözətçi. Hərəkət sensoru insan bədəninin yaydığı istiliyi hiss edir; Arduino hərəkət olduqca LED-i yandırır, hərəkət bitəndə söndürür.

4.6(47)
67